ناظم الاسلام كرمانى
492
تاريخ بيدارى ايرانيان ( فارسى )
هيئت ملت وكالة تشكيل اين مجلس شوراى ملى را كه فقط براى رسم افتتاح است شكر موفور به عمل آورده تشكرات قلبيه و ادعيه خالصانه تقديم حضور مبارك اعليحضرت پادشاه معظم و متبوع مفخم ايرانيان مىنمائيم و عجالة با اين معدود از وكلا كه منتخبين از پاىتخت مىباشند شروع به مقصود نموده انتظار ميبريم كه بفرصت وكلائيكه بايد از تمام بلاد منتخب شوند به ترتيب مخصوص انتخاب شده در دار الخلافه حاضر شوند و هرچه زودتر اين مجلس كه مجلس شوراى ملى باشد موافق نظامنامه تكميل نواقص خود را نموده در استحكام مبانى سلطنت و استقرار حقوق ملت نتايج متحسنه را بعون الهى ظاهر سازد وَ السَّلامُ عَلى مَنِ اتَّبَعَ الْهُدى . روز يكشنبه 28 جمادى الاخرى 1324 هجرى - در اين روز ميرزا نصر اللّه خان مشير الدوله صدر اعظم ديدن كرد از آقايان علماء اول آمد منزل حضرت حجة الاسلام آقاى آقا ميرزا سيد محمد طباطبائى مشير الملك پسر بزرگترش نيز با او بود مذاكره در مجلس از ترويج معارف و تشكيل مجلس شورايملى بود جناب حجة الاسلام آقاى طباطبائى توسطى از محبوسين كلات فرمود و خصوصا از مجد الاسلام . صدر اعظم گفت تلگراف مرخصى آنها را مخابره كرديم ولى شاه فرموده است مجد الاسلام طهران نيايد در غير طهران هرجا بخواهد برود دويست تومانهم بنا شد به مجد الاسلام بدهند كه صد تومان تلگراف نمايند در خراسان به او بدهند بيست تومان هم به خانه او بدهند ما بقى را هم بعدها به او برسانند بعد از صرف چاى و شربت و قليان با جناب حجة الاسلام آمدند بيرونى براى ملاقات شاگردان مدرسه دار الفنون و مدرسه فلاحت كه بعضى از آنها در سفارتخانه بودند و به قدر صد نفرى از آنها عارض شده و در تالار خانه حجة الاسلام نشسته بودند همگى را خواسته آمدند توى حياط جناب صدر اعظم فرمود كه چه مطلب داريد و چرا متحصن شدهايد شاگردان دو مدرسه عرض كردند كه مسيو داشر رئيس مدرسه فلاحت يكى از شاگردان را حبس كرده است بجرم آنكه رفته است در سفارتخانه و جزو متحصنين بوده است صدر اعظم گفت اعليحضرت شاهنشاه عفو عمومى داده است البته از رئيس مؤاخذه خواهد شد چرا بىجهت شاگرد محترم مدرسهء را حبس نموده است بعد از آن رو كرد به شاگردان مدرسهء دار الفنون كه شما چه ميگوئيد آنها عرض كردند ما درس خوانديم زحمت كشيديم چرا دولت بما كار نميدهد صدر اعظم گفت ديپلم يعنى تصديقنامه داريد جواب دادند هفت نفر تصديقنامه داريم فرمود تصديقنامه خود را بياوريد در مجلس شورى البته زحمات شما بهدر نمىرود بشما كار خواهيم داد هركدام هم كه تصديقنامه نداريد هروقت تحصيلات شما به آخر رسيد تصديقنامه مدرسه را بياوريد در مجلس شورى اجزاء مجلس بشما كار ميدهند يكى از شاگردان گفت شاگرد طب چهكند صدر اعظم گفت ما طبيب و مهندس و محاسب و جغرافىدان لازم داريم فرق نمىكند هركه و هرچه باشد كار خواهيم داد نهايت تشويق را فرمود و رفت منزل جناب حاج شيخ فضل اللّه ظهر براى نهار آنجا مانده چه منزل آقاى بهبهانى اول رفته بود جناب حجة الاسلام آقاى آقا ميرزا سيد محمد و جناب عضد الملك هم تشريف بردند آنجا با حاج شيخ فضل اللّه و صدر اعظم خلوت كرده مطالب سرى را عنوان كردند از مطالب و مذاكرات علنى آنكه بايد قانون ماليات را بر طبق قانون اسلام كتابچه و مدوّن كنند و قانون اسلام را اجراء دارند .